Stotteren: wat kun je verwachten van de zorg?
Wanneer je zoekt naar manieren om stotteren te verminderen, kom je voor veel vragen te staan. Is genezing mogelijk? Welke therapie past bij mij? En welke rol speelt mijn omgeving? Goede zorg begint bij eerlijke informatie over de complexiteit van stotteren en een realistische kijk op de toekomst.
Is stotteren te genezen?
Een veel gestelde vraag is of je volledig van stotteren af kunt komen. Hoewel veel kinderen tijdens hun ontwikkeling over stotteren heen groeien (al dan niet met hulp), is de realiteit voor volwassenen anders.
Het is belangrijk om te weten dat de kans op volledige vloeiendheid na de kindertijd erg klein is. Stotteren is namelijk geen eenvoudige 'fout' in het spreken, maar een complexe, neurologische aanleg. Bij volwassenen en jongeren richt de zorg zich daarom meestal niet op 'genezing', maar op het verminderen van de impact van het stotteren op het dagelijks leven.
De vele factoren van stotteren
Stotteren is 'multifactorieel'. Dit betekent dat er nooit één enkele oorzaak is, maar dat het een samenspel is van verschillende factoren:
-
Aanleg en erfelijkheid: Neurologische verschillen in de aansturing van spraak.
-
Emotionele factoren: Spanning, angst om te spreken of eerdere negatieve ervaringen.
-
Cognitieve factoren: De manier waarop je over je eigen spraak denkt.
-
Omgevingsfactoren: De reacties van anderen en de eisen die de maatschappij stelt.
De rol van de omgeving en het VN-verdrag
De directe omgeving – zoals familie, vrienden en collega’s – speelt een cruciale rol in hoe iemand zijn stotteren ervaart. Een ondersteunende, geduldige omgeving verlaagt de drempel om vrijuit te durven spreken. Bedenk dat iemand die stottert, dit zeker niet met opzet doet.
In lijn met het VN-verdrag Handicap streven we naar een inclusieve samenleving. Dit verdrag stelt dat mensen met een beperking of chronische aandoening (waaronder spraakstoornissen) recht hebben op volledige participatie. Dit betekent dat de maatschappij zich moet aanpassen aan de spreker, in plaats van andersom. Toegankelijkheid in communicatie is een recht, geen gunst. In het menu VN-verdrag Handicap lees je op welke wijze Stichting Support Stotteren hierin krachtig met andere krachtige belangenbehartigers (van andere beperkingen) samenwerkt.
Bij het kiezen van de juiste zorg is het essentieel om uit te gaan van onafhankelijke informatie. Er bestaan veel commerciële methodes die 'snelle oplossingen' beloven. Maar dat blijkt helaas niet voor iedereen duurzaam het geval te zijn.
Daarnaast is er ook een richtlijn stotteren waarbij Stichting Support Stotteren kritische kanttekeningen plaatst. Zie Richtlijn stotteren: WC-eend wetenschap?
Welke hulp past bij jou?
Jezelf verdiepen in de achtergronden van jóuw stotteren is belangrijk om tot een goede therapiekeuze te komen. In het menu Therapieën gaan we hier dieper op in en geven een zo'n breed mogelijke kijk.
Andere kijk op therapie bij stotteren
De invalshoek om stotteren te behandelen wordt sterk gedomineerd vanuit stottertherapeuten en logopedisten. Terwijl er steeds meer onderzoeken zijn, die afwijkingen in de hersenen laten zien. Er zijn echter geen therapieën ontwikkeld die direct de hersenen trainen (zoals bijvoorbeeld neurofeedback bij ADHD).
Medicatie
Ook verloopt de ontwikkeling van medicatie langzaam. Wereldwijd zijn hier slechts een aantal experts mee bezig (zoals dr. Maguire die zelf ook stottert). Omdat er nog geen goedgekeurde medicijnen tegen stotteren zijn, staan deze niet bij het menu Therapieën.
Voedingsstoffen
In het huidige therapieaanbod blijft de rol van voeding onderbelicht. In Nederland is Piet Wiedijk (chemisch technoloog die zelf stotterde) hier actief mee aan het experimenteren geweest. Zijn ideeën delen we in het menu Voeding.
Afwijkend DNA bij stotteren?
Informatie over verschil in DNA en mogelijke erfelijkheid is te vinden onder 'Genen' in het menu-item '360°'.